Bijgewerkt in november 2026. De launch monitor van DeepSwing is live op iPhone in de App Store. De Android-versie volgt met een update.
Een launch monitor gooit na elke slag een stuk of twaalf getallen naar je hoofd. Vijf daarvan verklaren bijna alles over waar de bal heen ging: balsnelheid, lanceerhoek, spin, richting en carry. De rest vertelt je waarom die vijf zo uitvielen.
Deze gids legt elk gangbaar launch monitor-getal in gewone taal uit, laat zien hoe goede waarden per club eruitzien (met echte tourgemiddelden als maatstaf) en vertelt je naar welke getallen je eerst moet kijken. Hij geldt voor elke launch monitor, van een TrackMan tot een app op je telefoon.
De vijf getallen die het meest tellen
Balsnelheid
Hoe snel de bal het clubblad verlaat, in km/u of mph. Het is de grootste afzonderlijke factor voor afstand. Elke extra km/u balsnelheid met de driver levert grofweg een meter carry op, als lancering en spin redelijk zijn. Balsnelheid komt uit de clubsnelheid en uit hoe zuiver je de bal raakt.
Lanceerhoek
De verticale hoek waarmee de bal vertrekt, ten opzichte van de grond. Te laag en de bal blijft niet lang genoeg in de lucht. Te hoog en hij stijgt als een ballon, vooral met veel spin. De juiste lancering hangt af van de club en van je snelheid: wie langzamer zwaait, heeft met de driver meer lancering nodig om de bal ver te dragen.
Spin
Backspin in omwentelingen per minuut (rpm). Spin zorgt voor lift, houdt de bal in de lucht en laat hem op de green stoppen. Met de driver kost te veel spin afstand; met een ijzer 9 rolt de bal bij te weinig spin over de green heen. Op veel apparaten is spin het getal met het grootste verschil tussen gemeten en geschatte waarden (daarover verderop meer).
Startrichting
Ook wel horizontale lanceerhoek genoemd: waar de bal heen vertrekt, links of rechts van je doellijn, in graden. Die volgt vooral de stand van het clubblad in het raakmoment. Samen met de spinas (de kanteling van de spin) bepaalt hij of de bal een draw, een fade, een hook of een slice wordt.
Carry
Hoe ver de bal door de lucht vliegt voordat hij voor het eerst neerkomt. Met dit getal plan je je slagen, want op de baan moet je over bunkers, water en de voorkant van de green heen. De totale afstand voegt stuiten en rollen toe, en dat verschilt per fairway en per green.
De andere balgetallen
- Totale afstand: carry plus stuiten en rollen. Handig voor drives, veel minder voor ijzers.
- Apex of maximale hoogte: hoe hoog de bal vliegt. Tourspelers slaan hun ijzer 7 zo'n 27 tot 32 meter hoog. Als je ijzers niet omhoog komen, blijven ze op harde greens niet liggen.
- Landingshoek: hoe steil de bal naar beneden komt. Steiler betekent dat hij sneller stilligt. Zo'n 45 tot 50 graden voor de middenijzers is een gebruikelijk doel.
- Zijwaartse afwijking: hoe ver links of rechts van de doellijn de bal landt.
- Curve: hoeveel de bal in de lucht afbuigt van waar hij vertrok.
- Spinas: de kanteling van de spin. Nul is pure backspin, positief kantelt de bal naar rechts (een fade voor een rechtshandige), negatief naar links.
De clubgetallen
- Clubsnelheid: hoe snel de clubkop beweegt vlak voor het raakmoment. De motor van alles.
- Smash factor: balsnelheid gedeeld door clubsnelheid. Hij laat zien hoe goed je de snelheid van de club op de bal hebt overgebracht. Met de driver ligt het praktische maximum rond 1,50, omdat de regels beperken hoe veerkrachtig een clubblad mag zijn. Slagen buiten het midden laten hem snel zakken.
- Aanvalshoek: of de club in het raakmoment omhoog of omlaag beweegt. IJzers horen de bal neerwaarts te raken (negatief). Met de driver levert een licht opwaartse aanvalshoek meer afstand op bij dezelfde snelheid.
- Clubpad: de richting waarin de club in het raakmoment beweegt, links of rechts van de doellijn.
- Clubbladhoek: waar het clubblad in het raakmoment naar wijst.
- Face to path: het verschil tussen clubblad en clubpad. Dat bepaalt de curve: blad dicht ten opzichte van het pad geeft een draw, blad open geeft een fade.
- Dynamische loft: de loft die de club in het raakmoment echt levert, en die wijkt af van de loft die op de club staat.
- Spin loft: grofweg het verschil tussen dynamische loft en aanvalshoek. Meer spin loft betekent meer spin, zoals TrackMan uitgebreid uitlegt.
TrackMan noemt zo'n 40 parameters in zijn overzicht. Die heb je niet allemaal nodig. Als je de vijf balgetallen en de smash factor kent, begrijp je de meeste sessies.
Zo ziet goed eruit: tourgemiddelden per club
De meest geciteerde maatstaf zijn de PGA Tour-gegevens van TrackMan. Dit zijn de gemiddelden van 2023 zoals Golf Monthly ze publiceerde, omgerekend naar km/u en meter, met de smash factor daaruit berekend:
| Club | Clubsnelheid (km/u) | Balsnelheid (km/u) | Smash factor | Spin (rpm) | Carry (meter) |
|---|---|---|---|---|---|
| Driver | 185 | 275 | 1,49 | 2545 | 258 |
| Hout 3 | 177 | 261 | 1,47 | 3663 | 228 |
| Hout 5 | 171 | 251 | 1,47 | 4322 | 216 |
| Hybride | 164 | 240 | 1,46 | 4587 | 211 |
| IJzer 4 | 158 | 225 | 1,43 | 4782 | 191 |
| IJzer 5 | 154 | 217 | 1,41 | 5280 | 182 |
| IJzer 6 | 151 | 209 | 1,38 | 6204 | 172 |
| IJzer 7 | 148 | 198 | 1,34 | 7124 | 161 |
| IJzer 8 | 143 | 190 | 1,33 | 8078 | 150 |
| IJzer 9 | 140 | 180 | 1,29 | 8793 | 139 |
| Pitching wedge | 135 | 167 | 1,24 | 9316 | 130 |
Twee dingen vallen op. De smash factor daalt naarmate de loft toeneemt, dus een 1,25 met een wedge is heel normaal, terwijl een 1,25 met de driver op een mishit wijst. En de spin van de pro's loopt door de ijzers heen met zo'n 1000 rpm per club op, en daarom landen hun ijzers zo zacht.
Vergelijk je carry niet met deze tabel om daarna te wanhopen. Tourspelers zwaaien de driver met 185 km/u, en de statistieken voor drive-afstand van de PGA Tour laten een gemiddelde zien van zo'n 275 meter totaal. De gemiddelde mannelijke golfer met een handicap slaat zijn drive in totaal zo'n 195 meter, volgens gegevens van Arccos die de USGA en de R&A publiceerden en die geciteerd worden in een ander stuk van Golf Monthly. De nuttige vergelijking zit in de verhoudingen, niet in de grootte van de getallen. Liggen je snelheden dichter bij die van de damestour, dan zijn de statistieken van de LPGA een betere maatstaf dan die van de heren.
Wat is een goede balsnelheid?
Driver
Als ruwe richtlijn voor de carry bij een fatsoenlijke lancering en spin: 210 km/u balsnelheid draagt zo'n 185 tot 195 meter, 240 km/u zo'n 220 tot 230 en 275 km/u zo'n 255. Ligt je balsnelheid met de driver onder 1,45 keer je clubsnelheid, dan is zuiver raken de goedkoopste afstand die je ooit zult vinden.
IJzer 7
Het tourgemiddelde is 198 km/u voor 161 meter carry. Balsnelheden rond 160 tot 175 km/u, die veel amateurs halen, dragen afhankelijk van lancering en spin zo'n 125 tot 140 meter. Een smash factor van 1,30 tot 1,38 met het ijzer 7 is goed.
Wedges
Volle pitching wedges vliegen op de tour 130 meter carry bij 167 km/u balsnelheid. Bij wedges telt snelheid minder dan controle: het doel is elke keer dezelfde carry, op een paar meter na.
Lancering en spin: de vensters die ertoe doen
Met de driver werken lancering en spin samen. Een hoge lancering met weinig spin draagt het verst. Voor een typische amateur met 145 tot 160 km/u clubsnelheid is een driverlancering van 13 tot 16 graden met 2200 tot 3000 rpm een verstandig venster. Snellere spelers kunnen lager vertrekken en toch ver dragen. Draait je driver 3500 rpm of meer en vertrekt hij laag, kijk dan eerst naar je aanvalshoek: wie de driver neerwaarts raakt, voegt spin toe en verliest lancering.
Met ijzers wil je genoeg spin en hoogte om de bal te laten stoppen. Een ruwe vuistregel die veel fitters gebruiken: spin met het ijzer 7 rond 1000 keer het clubnummer (7000 rpm voor een ijzer 7) bij sterke spelers, minder bij langzamere. De tophoogte telt meer dan de exacte spin: als je ijzer 7 steil naar beneden komt (zo'n 45 graden of meer), blijft hij op de green.
Naar welke getallen je eerst kijkt
- Gemiddelde carry per club, over tien slagen. Dit is het getal dat je clubkeuze op de baan verandert. De meeste golfers denken dat hun ijzer 7 10 tot 15 meter verder gaat dan hij doet.
- Spreiding: hoe ver je tien slagen links, rechts, kort en lang uit elkaar liggen. Een strak ijzer 7 dat 5 meter te kort is, is beter dan een lang ijzer 7 dat overal landt.
- Startrichting: waar de bal heen vertrekt. Starten je slagen rechts en blijven ze rechts, dan staat het blad in het raakmoment open.
- Smash factor: is die laag, werk dan eerst aan zuiver raken en pas daarna aan snelheid.
- Pas dan: spin, aanvalshoek, clubpad en clubblad.
Wat een launch monitor op je telefoon kan laten zien
Apps op de telefoon filmen de bal met 240 beelden per seconde. Uit die video meten ze balsnelheid, lanceerhoek en startrichting, de drie getallen die het meest tellen. De clubsnelheid is af te lezen als de camera de clubkop ziet. Carry, apex, totale afstand en curve komen uit een vluchtmodel. Spin wordt geschat uit club, snelheid en lancering, omdat één camera een gewone witte bal niet ziet draaien.
Met een telefoon krijg je dus betrouwbare getallen voor de eerste drie stappen van de lijst hierboven (carry per club, spreiding, startrichting), en dat is precies wat de meeste golfers nodig hebben. Voor spin, spinas, clubblad en clubpad in graden heb je een radar nodig zoals de Garmin Approach R10, een apparaat met radar en camera zoals de Rapsodo MLM2PRO, of een fotometrische launch monitor van Foresight. We gaan in op de vraag naar nauwkeurigheid in launch monitor-app of echte launch monitor.
De launch monitor van DeepSwing toont bij elke slag carry, totaal, balsnelheid, lancering, richting, apex en zijwaartse afwijking, markeert de spin als geschat en houdt een overzicht per club bij met gemiddelden en spreiding, dat je als pdf kunt exporteren. Hij is live op iPhone, met 5 gratis slagen per week: haal de DeepSwing launch monitor. Wil je zien waarom een getal zo uitviel, dan zit de swinganalyse al in DeepSwing in de App Store en op Google Play, met 7 dagen gratis op het jaarabonnement.
Binnen en buiten
Binnen raakt de bal na een paar meter een net of scherm. Elke launch monitor, radar of camera, rekent dan carry en totaal uit de lanceergegevens uit, in plaats van de bal te zien landen. Daarom kunnen je ijzer 7 binnen en je ijzer 7 op de range op hetzelfde apparaat een paar meter verschillen. Buiten kan een radar de echte vlucht volgen, terwijl een camera-apparaat hem nog steeds berekent. Wind, temperatuur en hoogte veranderen ook de echte carry: dezelfde slag vliegt verder in warme, ijle lucht.
Zo gebruik je je getallen bij het oefenen
Hier is een sessie van 30 minuten die je een afstandenlijst geeft waarop je kunt vertrouwen:
- Warm op met tien rustige wedges. Kijk niet naar de getallen.
- Sla elk tien ballen met pitching wedge, ijzer 7 en driver, met je normale swing zoals op de baan. Niet je hardste.
- Laat per club de beste en de slechtste slag weg. Schrijf de gemiddelde carry van de andere acht op.
- Noteer waar de missers heen gaan. Starten acht van de tien ijzers 7 rechts, dan is dat je volgende oefenonderwerp.
- Voeg de week erna ijzer 9, ijzer 5 of hybride en hout 3 toe. Na drie sessies heb je je hele tas.
Pak daarna aan waar de getallen op wijzen. Is de startrichting het probleem, dan is een slice-correctie een betere besteding van de volgende sessie dan jagen op snelheid. Is de smash factor laag, dan eerst zuiver raken. Wil je meer snelheid, volg die dan per club met een meting van je swingsnelheid en kijk of je training werkt.
Maak er je eerste sessie van: haal de DeepSwing launch monitor en draai de sessie van 30 minuten hierboven. Je gaat naar huis met een afstandenkaart voor je tas en de ene misser waar je daarna aan werkt.
Veelgestelde vragen
Welke launch monitor-getallen zijn het belangrijkst?
Balsnelheid, lanceerhoek, spin, startrichting en carry. Die verklaren waar de bal heen ging. Smash factor, aanvalshoek, clubpad en clubblad verklaren waarom.
Wat is een goede smash factor?
Zo'n 1,45 tot 1,50 met de driver, 1,30 tot 1,38 met een ijzer 7 en 1,20 tot 1,25 met een pitching wedge. Lagere waarden met dezelfde club betekenen meestal dat je de bal niet in het midden raakte.
Wat is een goede balsnelheid met de driver?
Dat hangt af van je clubsnelheid. Zo'n 1,45 tot 1,50 keer je clubsnelheid is efficiënt. Tourspelers halen gemiddeld 275 km/u, veel amateurs zitten tussen 195 en 240 km/u.
Hoe ver moet ik mijn ijzer 7 slaan?
Tourspelers halen gemiddeld 161 meter carry. De meeste amateurs dragen hem ergens tussen 120 en 145 meter. Meet je eigen gemiddelde over tien slagen: dat is het enige getal dat je op de baan helpt.
Is carry of totale afstand belangrijker?
Carry, bij elke club behalve de driver. Stuiten en rollen veranderen met elke ligging en elke green, carry niet.